1.
Trương Lý Hoàng Phi là cái tên khá quen thuộc trong cộng đồng khởi nghiệp Việt Nam. Thậm chí, nhiều người gọi chị là “người đỡ đầu” vì suốt 6 năm qua, cùng với BSSC đã “đỡ” cho 4.000 doanh nghiệp “mẹ tròn con vuông”. Nhưng, con số này mới chỉ được non nửa so với mục tiêu 10.000 trong Chương trình đào tạo doanh nhân cho TP.HCM trong giai đoạn 2011-2015. Với BSSC, việc còn rất nhiều. Công việc còn nhiều hơn với người đã chọn BSSC để khởi nghiệp.

Tốt nghiệp Học viện Hành chính quốc gia tại TP.HCM, nhưng Phi không theo ngành  được đào tạo, mà bắt đầu công việc trong ngành ngân hàng, rồi viễn thông. Vị trí cao nhất của Phi là quản lý phòng kinh doanh và tiếp thị của một trung tâm điện thoại.

Trương Lý Hoàng Phi, Giám đốc điều hành Trung tâm hỗ trợ thanh niên khởi nghiệp TP.HCM

Nhưng vùng an toàn mà Phi chọn trú chân trở nên nhàm chán khi nghe tin Thành đoàn TP.HCM muốn hình thành đơn vị chuyên nghiệp hóa các hoạt động khởi nghiệp cho thanh niên và kêu gọi nguồn lực trẻ có tâm huyết tham gia phác thảo các phương án. Phi bắt đầu tìm đọc về khởi nghiệp.

Năm 2010, Phi kể, khởi nghiệp là một thuật ngữ khá mới ở Việt Nam, nên sức cuốn hút của nó chứa đầy thách thức với những “người chơi” mới. “Khi đó, tôi đứng giữa hai sự lựa chọn. Nếu tự khởi nghiệp, tự mở doanh nghiệp riêng, tôi sẽ chỉ thỏa được một ước mơ của mình trong một lĩnh vực nào đó, nhưng khởi nghiệp với BSSC, tôi sẽ có thể mang đến nhiều giá trị hơn, lợi ích cho cộng đồng khởi nghiệp. Tôi chọn lợi ích cộng đồng để thử sức mình”, Phi chia sẻ.

Mọi việc được xúc tiến với sự hỗ trợ của Thành đoàn TP.HCM và Hội Liên hiệp thanh niên Việt Nam TP.HCM. Hạt giống dần nảy mầm. Đến ngày 6/1/2011, BSSC chính thức ra mắt với mục tiêu là tìm kiếm và thúc đẩy các mô hình khởi nghiệp.

Nhưng, “bà đỡ” cũng có vô vàn vướng mắc, nhất là khi cũng mới sinh ra, bắt đầu học  để mở cửa thị trường và còn khó hơn doanh nghiệp khác khi khách hàng của BSSC là những ý tưởng... Phi kể, bắt đầu điều hành BSSC như đang bước vào một căn phòng tối, không biết công tắc đèn ở đâu vì thực tế khác quá xa so với kế hoạch. “Lúc đó, tôi đã nghĩ tới 2 phương án, một là đối mặt và hai là buông xuôi. Nhưng buông xuôi nghĩa là thất bại, là chấp nhận bỏ rơi “đứa con tinh thần”. Không còn cách nào khác, tôi đã chọn đối mặt”, Hoàng Phi nói.

2.

Hoàng Phi vẫn hay ví các dịch vụ khởi nghiệp là một chiếc bánh, thì chiếc bánh này mang “khẩu vị lạ”. Lạ bởi hoàn toàn mới mẻ với khách hàng nên người làm ra bánh cũng phải có nghề mới tiêu thụ được. Hơn thế, khách của BSSC cũng 9 người 10 ý, có người không rõ mình đang thực sự muốn gì.

Đây chính là lý do Phi và BSSC dành nhiều thời gian để hiểu chính các khẩu vị của những đứa con tinh thần của mình. Cả bộ máy của BSSC quay trong vòng nghiên cứu - thử nghiệm - sai - cải tiến - thử nghiệm…

“Từng có nhiều bạn muốn tham gia và nhận hỗ trợ từ Chương trình vườn ươm của BSSC, nhưng nhất quyết không chia sẻ về ý tưởng hay mô hình khởi nghiệp, cách thức thực hiện là như thế nào… Họ chưa quen chia sẻ và đặc biệt là tâm lý sợ bị mất bản quyền với ý tưởng của mình. Nhưng nếu BSSC không hiểu về “hạt giống” đó thế nào thì làm sao chúng tôi có thể ươm tạo được?”, Hoàng Phi kể.

Nhiệm vụ của BSSC là phải gây dựng được lòng tin của các start-up, đưa họ dần vào quy trình khởi nghiệp chuyên nghiệp, đưa họ đến với các chuyên gia tư vấn để họ xác định rõ con đường sẽ phải đi nếu muốn ươm mầm ý tưởng. Đây là cách hiệu quả nhất để kết nối các start-up với các tổ chức đầu tư, các quỹ đầu tư mạo hiểm.

“Nhưng, cũng không phải dễ thuyết phục mọi start-up. Nhiều người chỉ tìm đến BSSC để tìm vốn, chứ không nghĩ rằng, chúng tôi muốn cùng họ xây dựng các công cụ để họ khởi nghiệp thành công. Thực ra, nhiều người vẫn nghĩ rằng, có vốn là có thể kinh doanh được, nhưng kinh nghiệm của tôi thì vốn chưa đủ nếu bạn không xây dựng được các mối liên kết và các công cụ để hiện thực hóa các ý tưởng”, Giám đốc điều hành của BSSC nói.

Cho đến giờ, sau 6 năm hoạt động, Trương Lý Hoàng Phi và BSSC đã ghi những dấu ấn đầu tiên trong hoạt động hỗ trợ khởi nghiệp cho thanh niên TP.HCM. Các dự án được hỗ trợ phủ khắp các lĩnh vực, từ công nghệ đến nông nghiệp và ứng dụng công nghệ cao vào nông nghiệp, từ giáo dục đến y tế, và các lĩnh vực thương mại – sản xuất khác.

3.
Trương Lý Hoàng Phi đang rất tâm đắc với Cuộc thi Ý tưởng khởi nghiệp Start-up Wheel được khởi xướng từ năm 2014. Phi kể, từ sân chơi này, BSSC đã làm được mong ước từ ngày đầu của những người gây dựng, đó là lan tỏa tinh thần khởi nghiệp, niềm đam mê đối mặt với những thách thức lớn của thương trường với giới trẻ. Hơn thế, họ đã kết nối được ý tưởng với những mạnh thường quân, những người  vun đắp ý tưởng thành hiện thực.

Ở góc độ này, BSSC đang điều hành Quỹ Hỗ trợ thanh niên khởi nghiệp với hình thức cho vay tín chấp lãi suất thấp. Ngoài ra, BSSC cũng là đại diện điều hành Quỹ Đầu tư khởi nghiệp và sáng tạo TP.HCM (HSIF) với số vốn ban đầu là 30 tỷ đồng và dự kiến có thể lên tới 100 tỷ đồng vào năm 2020. HSIF khuyến khích các dự án hướng công nghệ như ứng dụng trên Mobile, Internet. .. có tiềm năng áp dụng với quy mô rộng tại Việt Nam và các nước có điều kiện phát triển tương tự trên thế giới.

Chọn con đường khởi nghiệp để thúc đẩy sự khởi nghiệp của thanh niên, hành trình của Trương Lý Hoàng Phi chắc chắn sẽ còn dài, còn nhiều chuyện để kể…