“Đây là trường hợp viêm dây thần kinh tiền đình trẻ nhất mà chúng tôi tiếp nhận”, thạc sỹ, bác sỹ CKII Trần Thị Thúy Hằng, Trưởng khoa Tai Mũi Họng, Trung tâm Tai Mũi Họng, Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP.HCM cho biết.

Đồng thời, bác sỹ Hằng cũng nhấn mạnh Linh là một trong nhiều trường hợp người trẻ dưới 30 tuổi mắc viêm dây thần kinh tiền đình, bệnh vốn thường gặp ở người trung niên và lớn tuổi, chủ yếu từ 40-50 tuổi, phổ biến nhất ở nhóm trên 70 tuổi, với tỷ lệ nữ cao hơn nam; chiếm khoảng 15% tổng số ca bệnh tại Trung tâm Tai Mũi Họng.

Ảnh minh họa.

Trước đó, Linh có những cơn chóng mặt khởi phát đột ngột, cảm giác quay tròn dữ dội, nặng nhất trong 3-4 ngày đầu nhưng thính lực vẫn bình thường, không ù tai.

Sau đợt cấp, bệnh tái phát vài lần trong vòng 3 tháng, ảnh hưởng đến học tập và sinh hoạt. Linh tự uống thuốc chóng mặt nhưng không cải thiện. Nghi ngờ thiếu máu não, Linh đi khám tại bệnh viện địa phương nhưng không phát hiện nguyên nhân.

Theo bác sỹ Hằng, viêm dây thần kinh tiền đình (một dạng rối loạn tiền đình ngoại biên) là tình trạng viêm hoặc rối loạn chức năng của phần tiền đình thuộc dây thần kinh sọ số VIII (dây thần kinh tiền đình - ốc tai).

Triệu chứng gồm chóng mặt, buồn nôn, nôn ói… dễ khiến người bệnh nhầm với thiếu máu não hoặc các bệnh thông thường khác. Bệnh cần được phân biệt với nhiều triệu chứng tương tự như đau nửa đầu tiền đình, chóng mặt tư thế kịch phát lành tính, bệnh Ménière, đa xơ cứng, đột quỵ hay cơn thiếu máu cục bộ thoáng qua.

Nguyên nhân gây viêm dây thần kinh tiền đình ở người trẻ vẫn chưa rõ theo nhiều tài liệu y khoa. Giả thuyết được chấp nhận nhiều nhất là do virus (đặc biệt herpes simplex type 1) tái hoạt trong hạch tiền đình. Các nguyên nhân khác có thể gồm thiếu máu vi mạch hoặc phản ứng miễn dịch, theo bác sỹ Hằng.

Cũng giống Linh, chị Kim (27 tuổi) đang mang thai tuần 28 bị chóng mặt, buồn nôn, mất thăng bằng, kéo dài gần 1 tuần. Kim cảm giác mọi thứ xung quanh quay cuồng, bước đi loạng choạng. Sợ u não, đột quỵ do xuất huyết não, chị đến khám tại Phòng khám Đa khoa Tâm Anh Quận 7.

Bác sỹ CKI Nguyễn Tri Minh Trí, Đơn vị Tai Mũi Họng, cho biết Linh và chị Kim đều được chỉ định kiểm tra chức năng tiền đình bằng hệ thống Interacoustics tích hợp trí tuệ nhân tạo (AI). Kết quả, Linh bị viêm dây thần kinh tiền đình phải, được kê thuốc điều trị và hướng dẫn tập phục hồi chức năng tiền đình. Sau 2 tuần tái khám, Linh cải thiện rõ tình trạng chóng mặt và nôn ói.

Còn chị Kim phát hiện phản xạ mắt - tiền đình (vHIT) bên trái giảm rõ. Kết quả kiểm tra rung giật nhãn cầu bằng công nghệ ảnh động nhãn đồ (VNG) ghi nhận mắt chị rung giật ngang về phía bên phải; mức độ rung giảm khi người bệnh tập trung nhìn vào một điểm, dấu hiệu tổn thương tiền đình ngoại biên bên trái. Chị Kim được kê đơn thuốc kết hợp tập phục hồi chức năng tiền đình nhẹ nhàng, hạn chế thay đổi tư thế đầu đột ngột. Tái khám sau 2 tuần, các triệu chứng cải thiện. Chị hết các triệu chứng sau 4 tuần điều trị.

Viêm dây thần kinh tiền đình (một dạng rối loạn tiền đình ngoại biên) là tình trạng viêm hoặc rối loạn chức năng của phần tiền đình thuộc dây thần kinh sọ số VIII (dây thần kinh tiền đình, ốc tai). Tỷ lệ mắc viêm dây thần kinh tiền đình hàng năm từ 3,5% đến 15,5% trên 100.000 người, theo Thư viện Y khoa Mỹ.

Bác sỹ Hằng cho biết, trước đây việc chẩn đoán chủ yếu dựa vào khai thác triệu chứng nên dễ bỏ sót hoặc chẩn đoán nhầm. Đó là lý do người bệnh phải đi nhiều nơi không tìm ra bệnh, tốn nhiều chi phí và thời gian điều trị.

Hệ thống đo chức năng tiền đình hiện nay giúp bác sỹ quan sát, đánh giá chính xác tổn thương, phân loại mức độ bệnh rõ ràng hơn. Nếu nghi ngờ nguyên nhân trung ương, u não… bác sỹ sẽ chỉ định chụp MRI sọ não để đánh giá chính xác. Người bệnh sẽ có phác đồ điều trị phù hợp, tiết kiệm thời gian, chi phí, ngăn ngừa biến chứng nguy hiểm, đặc biệt với người lớn tuổi, nhiều bệnh nền, thai phụ…

Phòng ngừa viêm dây thần kinh tiền đình chủ yếu là hạn chế các yếu tố gây bệnh. Tiêm vắc xin phòng ngừa các loại virus có nguy cơ gây viêm dây thần kinh tiền đình như virus cúm, Herpes simplex, Adenovirus, Cytomegalovirus, Parainfluenza và Epstein-Barr… Đeo khẩu trang khi ra ngoài, rửa tay thường xuyên, hạn chế đến nơi đông người trong thời điểm bùng phát dịch bệnh.

Duy trì lối sống lành mạnh: Không rượu bia, thuốc lá, không tiêu thụ thực phẩm công nghiệp nhiều chất béo, cholesterol… để phòng bệnh thiếu máu cục bộ, yếu tố nguy cơ làm viêm dây thần kinh tiền đình nặng hơn.

Bác sỹ Hằng khuyến cáo, khi xuất hiện các cơn chóng mặt đột ngột, mất thăng bằng, buồn nôn kèm ù tai hoặc nhìn mờ, người bệnh cần đến khám chuyên khoa Tai Mũi Họng có hệ thống máy móc đo chức năng tiền đình hiện đại để được kiểm tra chức năng tiền đình. Chẩn đoán đúng, điều trị sớm giúp kiểm soát bệnh hiệu quả, phòng biến chứng rối loạn tiền đình nặng hơn.