Điều đáng lo ngại là nhiều người vẫn nhầm cúm với cảm lạnh thông thường, dẫn tới chủ quan, chậm trễ xử trí và đối mặt với nguy cơ biến chứng khó lường.

Theo các chuyên gia, cúm mùa là bệnh nhiễm virus cấp tính đường hô hấp, diễn biến từ nhẹ đến nặng và có thể gây thành dịch. Tại Việt Nam, các chủng lưu hành phổ biến gồm cúm A H3N2, A H1N1 và cúm B. Bệnh có thể xuất hiện quanh năm, nhưng thường gia tăng khi thời tiết thay đổi đột ngột và độ ẩm cao.

Triệu chứng điển hình gồm sốt cao, đau mỏi cơ, đau đầu, ho khan, nghẹt mũi, mệt mỏi. Tuy nhiên, các biểu hiện này dễ bị nhầm lẫn với cảm lạnh, khiến người bệnh tự điều trị tại nhà, bỏ qua giai đoạn theo dõi sát sao.

Theo Bộ Y tế, vắc-xin cúm có tỷ lệ bảo vệ từ 70 đến 90% đối với các thể nhẹ và nặng.

Bộ Y tế cho biết, ở người có hệ miễn dịch khỏe mạnh, cúm có thể tự khỏi sau 7 đến 10 ngày nếu được nghỉ ngơi và chăm sóc đúng cách.

Song với người cao tuổi, trẻ nhỏ dưới 5 tuổi, đặc biệt dưới 2 tuổi, phụ nữ mang thai, người mắc bệnh mạn tính hoặc suy giảm miễn dịch, cúm có thể diễn tiến nặng, gây biến chứng nguy hiểm như viêm phổi bội nhiễm vi khuẩn, suy hô hấp, viêm cơ tim, viêm não, tràn dịch màng phổi, thậm chí tử vong.

Tổ chức Y tế thế giới ước tính mỗi năm toàn cầu ghi nhận khoảng 1 tỷ ca mắc cúm, trong đó có từ 290.000 đến 650.000 ca tử vong do các biến chứng liên quan.

Tại Việt Nam, năm vừa qua ghi nhận hơn 132.000 trường hợp mắc cúm mùa, đã có các ca tử vong. Những con số này cho thấy cúm không phải bệnh “vặt”, đặc biệt trong bối cảnh thời tiết thất thường và mật độ giao lưu xã hội cao.

Ths.Lê Thanh Khôi, Trưởng Hội đồng chuyên môn Y khoa Hệ thống nhà thuốc và trung tâm tiêm chủng Long Châu cảnh báo, biến chứng đáng sợ và phổ biến nhất của cúm là viêm phổi nặng.

Virus cúm có thể tấn công trực tiếp vào nhu mô phổi, gây tổn thương phế nang và suy giảm trao đổi khí. Người bệnh xuất hiện ho nhiều, khó thở, đau ngực, thở nhanh, tím tái và có thể suy hô hấp trong thời gian ngắn nếu không được xử trí kịp thời.

Đối mặt với nguy cơ gia tăng sau Tết, các chuyên gia dịch tễ khuyến cáo người dân cần chủ động thực hiện các biện pháp phòng bệnh như đeo khẩu trang nơi đông người, che miệng khi ho hoặc hắt hơi, rửa tay thường xuyên, giữ nhà cửa thông thoáng, hạn chế tiếp xúc gần với người có triệu chứng hô hấp và duy trì chế độ dinh dưỡng hợp lý để tăng cường sức đề kháng.

Trong đó, tiêm vắc-xin cúm được xem là biện pháp hiệu quả nhất để phòng bệnh và giảm nguy cơ biến chứng. Theo Bộ Y tế, vắc-xin cúm có tỷ lệ bảo vệ từ 70 đến 90% đối với các thể nhẹ và nặng.

Ở người cao tuổi, tiêm phòng giúp giảm khoảng 60% nguy cơ mắc bệnh và giảm 70 đến 80% nguy cơ tử vong liên quan đến cúm. Việc tiêm phòng không chỉ bảo vệ cá nhân mà còn góp phần tạo miễn dịch cộng đồng, bảo vệ những người dễ tổn thương hoặc không thể tiêm vắc-xin.

Ghi nhận tại hệ thống Trung tâm tiêm chủng Long Châu, sau Tết, nhu cầu tiêm phòng cúm tăng cao khi người dân chủ động phòng bệnh trong giai đoạn thời tiết dễ phát sinh các bệnh hô hấp. Đơn vị này cho biết tiếp tục đảm bảo nguồn cung vắc-xin, mở rộng danh mục tiêm chủng và đẩy mạnh truyền thông nâng cao nhận thức cộng đồng.

Trong bối cảnh cúm mùa có thể tiến triển nhanh và biến chứng nặng, thông điệp được các chuyên gia nhấn mạnh là không chủ quan trước những biểu hiện tưởng chừng đơn giản.

Khi xuất hiện sốt cao liên tục, khó thở, đau ngực, mệt nhiều hoặc các dấu hiệu bất thường ở nhóm nguy cơ cao, người bệnh cần đến cơ sở y tế sớm để được đánh giá và điều trị kịp thời. Chủ động phòng ngừa và xử trí đúng lúc chính là cách giảm thiểu gánh nặng bệnh tật cho mỗi gia đình và toàn xã hội.