Eddie Thái, Giám đốc Quỹ 500 Startups Việt Nam ví von, hệ sinh thái khởi nghiệp Việt Nam tương tự hình ảnh của một sa mạc khô cằn vào hồi năm 2013 thì thời điểm hiện tại, có thể gọi là đồng cỏ thảo nguyên. 

Đại diện 500 Startups Việt Nam đưa ra số liệu của Google SEA, 6 năm trước, có 36 triệu người sử dụng Internet, sau đó tăng lên 49 triệu người vào năm 2016 và hơn 61 triệu người tại thời điểm hiện tại. 

Cùng với đó, nếu năm 2013, thị trường thương mại điện tử còn chưa phát triển, với quy mô chỉ khoảng 300 triệu USD, thì 6 năm sau, con số này đạt trên 10 tỷ USD. 

Đặc biệt, nhìn lại thị trường, năm 2013, chỉ có khoảng 25 thương vụ đầu tư được thực hiện trong hệ sinh thái với số vốn dưới 50 triệu USD thì chỉ 3 năm sau đó, có 67 thương vụ được diễn ra với tổng vốn tăng thêm 80 triệu USD.

Và đến năm 2019, không thể đưa ra con số chính xác về số lượng nhưng tổng vốn đầu tư vào các start-up đạt trên 500 triệu USD.  

Eddie Thái chia sẻ tại chung kết Startup Việt 2019 (Ảnh: VnExpress)

Năm 2013, hệ sinh thái khởi nghiệp tại Việt Nam như "sa mạc, chưa có gì phát triển". Nhiều đồng nghiệp của Eddie Thái cũng là các nhà đầu tư từ thung lũng Silicon đã vào thị trường và cùng tìm cách kích hoạt hệ sinh thái phát triển. 

3 năm sau đó, trên “sa mạc” đã có những mầm cây nảy nở. Chính phủ tham gia phát động phát triển hệ sinh thái khởi nghiệp, với hàng loạt sự kiện liên quan được tổ chức. Nhiều người nghe đến câu nói về một Việt Nam gắn với slogan “Quốc gia khởi nghiệp”.  

“Đến 2019, hệ sinh thái khởi nghiệp Việt Nam đang phát triển như một thảo nguyên xanh. Các con số về thị trường “chất” hơn rất nhiều so với 6 năm trước. Một tin vui tôi muốn công bố, 500 startups vừa hoàn tất gói đầu tư vào công ty thứ 50, gấp đôi con số đầu tư ở Việt Nam thời điểm 2013”, Eddie Thái chia sẻ và cho biết, họ đã phải xem xét hơn 8.300 start-up để có thể chọn ra 50 dự án. 

Trong 8.300 start-up nói trên, 500 Startups đã gặp rất nhiều copycats - những bản sao hình các start-up nước ngoài. Nếu loại bỏ những copycats này thì còn khoảng 1.500 start-up chất lượng tốt.

Các start-up này cũng có thể tạo ra doanh thu nhưng chỉ là bản sao và không thể đạt tăng trưởng nhanh trong thị trường có quy mô lớn. Với Eddie Thái, đây là sự lãng phí tài năng nếu chỉ tập trung vào mô hình kinh doanh như vậy. 

Dù vậy, Eddie đang nhìn thấy sự xuất hiện của những nhà sáng lập đang ngày trở nên tốt hơn. Họ tham gia sáng lập các start-up trong da dạng lĩnh vực từ tài chính, đến thương mại điện tử/bán lẻ, giáo dục, y tế…cũng như mang theo những khát vọng mang tính toàn cầu, thay vì chỉ tập trung vào thị trường nội địa hay Asean. 

Hình ảnh nào sẽ xuất hiện như mô phỏng hệ sinh thái khởi nghiệp Việt Nam vào năm 2025?

Eddie đang mường tượng về một khu rừng nguyên sinh. Đến năm 2025, nền kinh tế số tại Việt Nam theo ước tính của Google và Temasek sẽ đạt khoảng 40 tỷ USD. 

Còn với đôi mắt của một nhà đầu tư như Eddie Thái, con số này có thể cao hơn rất nhiều. 

“Chúng tôi luôn nhìn vào start-up có các đồng sáng lập sở hữu kỹ năng chuyên biệt nhưng có khả năng bổ trợ cho người còn lại. Những thứ người ngoài nhìn thấy về start-up như văn phòng đẹp hay thông tin PR không quan trọng bằng tập trung nỗ lực đẩy start-up phát triển”, Eddie Thái nói.

Để Việt Nam có thể trở thành trung tâm đổi mới sáng tạo hàng đầu, mang lại tác động không chỉ với các nước trong khu vực nói riêng, Eddie Thái đưa ra các gợi ý để kỳ vọng trên có khả năng diễn ra. 

Điều cần làm không chỉ là tăng tỷ lệ người sử dụng Internet, mà còn phải tăng sự hiểu biết của người dùng về Internet, không chỉ sử dụng Facebook hay Youtube. 

Cùng với đó, các nhà sáng lập luôn phải tự học và yêu cầu khả năng tự học ngày càng cao hơn cũng như học hỏi khả năng kết hợp với những cá nhân khác biệt khác.