Thông tin được Bộ trưởng Y tế Đào Hồng Lan nêu tại Lễ phát động Tháng hành động vì an toàn thực phẩm năm 2026 ngày 16/5. Trong tổng số 36 vụ, có 9 vụ quy mô lớn với trên 30 người mắc, chiếm 25%.

Theo Bộ trưởng, đây là tỷ lệ cao, đáng báo động, phản ánh mức độ nghiêm trọng của tình trạng ngộ độc thực phẩm cũng như nguy cơ ảnh hưởng lâu dài đến sức khỏe cộng đồng.

Các cơ quan chức năng được yêu cầu tăng cường công khai, minh bạch thông tin về các tổ chức, cá nhân vi phạm để nâng cao hiệu quả cảnh báo và răn đe.

Các vụ ngộ độc chủ yếu xảy ra tại bếp ăn tập thể, trường học và các cơ sở kinh doanh thức ăn đường phố. Nguyên nhân được xác định chủ yếu do sai sót trong khâu sơ chế, bảo quản, sử dụng nguyên liệu không bảo đảm nguồn gốc.

Bên cạnh đó, việc quản lý các hộ kinh doanh cá thể, thức ăn đường phố và hoạt động buôn bán trên các sàn thương mại điện tử nhỏ lẻ còn nhiều hạn chế do tính phân tán, khó truy xuất nguồn gốc.

Nhấn mạnh tính cấp bách của vấn đề, Bộ trưởng Đào Hồng Lan dẫn lại chỉ đạo của Tổng Bí thư Tô Lâm rằng, nếu không kiểm soát tốt an toàn thực phẩm thì việc xây thêm bệnh viện hay đào tạo thêm bác sĩ cũng không thể đáp ứng đủ nhu cầu chăm sóc sức khỏe của người dân.

Để khắc phục tình trạng này, hệ thống pháp luật về an toàn thực phẩm sẽ tiếp tục được hoàn thiện. Dự kiến tại kỳ họp Quốc hội vào tháng 10 tới, Bộ Y tế sẽ trình dự án Luật An toàn thực phẩm sửa đổi. Trong đó, các nội dung liên quan đến thức ăn đường phố, bếp ăn tập thể và bếp ăn trường học sẽ được xây dựng thành chương riêng nhằm nâng cao hiệu quả quản lý.

Ở địa phương, Giám đốc Sở An toàn thực phẩm TP.HCM Phạm Khánh Phong Lan cho rằng, thức ăn đường phố là lĩnh vực khó quản lý do quy mô nhỏ lẻ, phân tán. Việc xử phạt trên thực tế còn gặp nhiều khó khăn và chủ yếu dừng ở mức nhắc nhở.

Tuy nhiên, theo bà, các chế tài hiện hành vẫn có tính răn đe cao. Những hành vi như không đeo bao tay, vừa chế biến thức ăn vừa cầm tiền nếu bị phát hiện có thể bị xử phạt 3 triệu đồng.

Bà cũng kêu gọi người dân chủ động tẩy chay các cơ sở không bảo đảm vệ sinh an toàn thực phẩm nhằm góp phần nâng cao ý thức cộng đồng.

Đối với suất ăn học đường, lãnh đạo Sở An toàn thực phẩm TP.HCM cho biết địa phương là đơn vị đi đầu cả nước trong việc ký kết phối hợp với ngành giáo dục. Hiện đã có 317 cơ sở cung cấp suất ăn trường học ký cam kết bảo đảm chất lượng.

Với quy mô dân số lớn sau sáp nhập và địa bàn rộng, lãnh đạo TP.HCM nhận định công tác quản lý an toàn thực phẩm vẫn đối mặt với nhiều thách thức, nguy cơ ngộ độc còn tiềm ẩn.

Các cơ quan chức năng được yêu cầu tăng cường công khai, minh bạch thông tin về các tổ chức, cá nhân vi phạm để nâng cao hiệu quả cảnh báo và răn đe. Đồng thời, đẩy mạnh ứng dụng công nghệ số, chuyển từ quản lý nhỏ lẻ sang kiểm soát theo chuỗi giá trị từ sản xuất đến tiêu dùng.

Tháng hành động vì an toàn thực phẩm năm 2026 diễn ra từ ngày 15/4 đến ngày 15/5, tập trung vào mục tiêu bảo đảm an toàn thực phẩm, phòng ngừa ngộ độc trong lĩnh vực dịch vụ ăn uống và thức ăn đường phố. Lực lượng chức năng được yêu cầu xử lý nghiêm các vi phạm, không có ngoại lệ, đồng thời chuẩn bị đầy đủ nguồn lực để kịp thời truy xuất nguồn gốc và xử lý khi xảy ra sự cố.

Theo lãnh đạo Sở An toàn thực phẩm TP.HCM, công tác bảo đảm an toàn thực phẩm cần được thực hiện thường xuyên, liên tục, không chỉ tập trung trong các đợt cao điểm, nhằm bảo vệ sức khỏe cộng đồng một cách bền vững.