Ngày 11/2, Bộ Y tế cho biết đã có văn bản kiến nghị về việc áp dụng tài liệu chuyên môn “Hướng dẫn quy trình kỹ thuật về chẩn đoán hình ảnh thuộc chương Điện quang- Tập 1” và “Hướng dẫn quy trình kỹ thuật về điện quang can thiệp thuộc chương Điện quang - Tập 1”.

Ảnh minh họa

Trước đó, ngày 29/8/2025, Bộ Y tế đã ban hành Quyết định số 2775/QĐ-BYT gồm 322 quy trình kỹ thuật về chẩn đoán hình ảnh và Quyết định số 2776/QĐ-BYT gồm 233 quy trình kỹ thuật về điện quang can thiệp. Các tài liệu này được xây dựng nhằm chuẩn hóa thực hành chuyên môn, nâng cao chất lượng dịch vụ y tế và bảo đảm an toàn người bệnh trong lĩnh vực chẩn đoán hình ảnh và điện quang can thiệp.

Tuy nhiên, trong quá trình triển khai, một số địa phương và cơ sở khám chữa bệnh phản ánh, việc cơ quan bảo hiểm xã hội sử dụng thông số thời gian thực hiện dịch vụ kỹ thuật quy định trong các tài liệu hướng dẫn làm căn cứ từ chối thanh toán chi phí bảo hiểm y tế nếu thời gian thực hiện không đạt mức quy định trong quy trình, ví dụ như chụp X-quang dưới 6 phút hoặc siêu âm tim dưới 30 phút theo một số quy trình cụ thể.

Theo Bộ Y tế, thông số thời gian trong các hướng dẫn quy trình kỹ thuật ban hành kèm theo Quyết định số 2775/QĐ-BYT và 2776/QĐ-BYT chỉ là thời gian trung bình mang tính tham chiếu, được xây dựng trên cơ sở thực hành chuyên môn phổ biến tại các cơ sở khám chữa bệnh, nhằm phục vụ chuẩn hóa thực hành kỹ thuật và bảo đảm an toàn người bệnh.

Thông số này được sử dụng với mục đích hướng dẫn chuyên môn, không nhằm xác lập điều kiện pháp lý bắt buộc hoặc tiêu chí định lượng cứng để làm căn cứ duy nhất trong việc giám định, thanh toán chi phí khám chữa bệnh bảo hiểm y tế.

Bộ Y tế nhấn mạnh, thời gian được ghi nhận trên các hệ thống kỹ thuật như PACS, file DICOM hoặc nhật ký thiết bị chỉ phản ánh một phần của quá trình kỹ thuật, chủ yếu là thời gian vận hành thiết bị như thời gian phát tia, quét máy hoặc thời gian siêu âm trực tiếp, không phản ánh đầy đủ toàn bộ quy trình kỹ thuật bao gồm xác nhận đúng người bệnh, hướng dẫn tư thế, khai thác bệnh sử, đối chiếu kết quả đã có, giải thích, tư vấn, đọc và nhận định kết quả cũng như chuyển dữ liệu lên hệ thống.

Vì vậy, việc sử dụng riêng lẻ thông số thời gian ghi nhận từ thiết bị để so sánh, đối chiếu với thông số thời gian trong hướng dẫn và làm căn cứ từ chối thanh toán là không đúng với bản chất của quy trình kỹ thuật.

Bên cạnh đó, thời gian thực hiện thực tế của dịch vụ kỹ thuật có thể thay đổi tùy thuộc vào tình trạng lâm sàng của người bệnh, yêu cầu chuyên môn cụ thể, trình độ nhân lực, điều kiện cơ sở vật chất và mức độ tự động hóa của thiết bị tại từng cơ sở khám chữa bệnh.

Về nguyên tắc giám định và thanh toán chi phí khám chữa bệnh bảo hiểm y tế đối với các dịch vụ kỹ thuật thuộc chương Điện quang, Bộ Y tế khẳng định việc giám định, thanh toán không căn cứ vào thông số thời gian quy định trong các hướng dẫn quy trình kỹ thuật ban hành kèm theo Quyết định số 2775/QĐ-BYT và 2776/QĐ-BYT.

Việc giám định, thanh toán phải dựa trên đánh giá tổng thể hồ sơ bệnh án và thực tế cung cấp dịch vụ, trong đó xem xét đầy đủ sự phù hợp của chỉ định kỹ thuật với tình trạng lâm sàng của người bệnh, việc tuân thủ các bước chuyên môn chủ yếu của quy trình, giá trị và ý nghĩa lâm sàng của kết quả kỹ thuật trong chẩn đoán, điều trị cũng như điều kiện thực tế về nhân lực, trang thiết bị và tổ chức thực hiện tại cơ sở theo quy định pháp luật.

Hiện nay, việc thanh toán, quyết toán một số dịch vụ kỹ thuật như chụp X-quang thường, chụp X-quang số hóa, chụp CT Scanner đến 32 dãy, siêu âm, chụp cộng hưởng từ MRI giữa cơ quan bảo hiểm xã hội và cơ sở khám chữa bệnh đã được quy định tại khoản 6 Điều 4d Thông tư số 35/2016/TT-BYT ngày 28/9/2016 của Bộ trưởng Bộ Y tế và các văn bản sửa đổi, bổ sung gồm Thông tư số 50/2017/TT-BYT, Thông tư số 13/2020/TT-BYT và Thông tư số 39/2024/TT-BYT ngày 17/11/2024.

Trường hợp phát hiện dấu hiệu tăng cao bất thường hoặc lạm dụng dịch vụ kỹ thuật, cơ quan bảo hiểm xã hội có trách nhiệm phối hợp với cơ sở khám chữa bệnh và cơ quan quản lý nhà nước về y tế tại địa phương để kiểm tra, xác minh theo đúng thẩm quyền và trình tự pháp luật.

Bộ Y tế đề nghị Bộ Tài chính quan tâm, chỉ đạo cơ quan bảo hiểm xã hội thực hiện giám định, thanh toán đúng quy định của pháp luật, đặc biệt không sử dụng thông số thời gian trong hướng dẫn quy trình kỹ thuật chương Điện quang làm căn cứ giám định và thanh toán chi phí khám chữa bệnh bảo hiểm y tế, bảo đảm quyền lợi của cơ sở khám chữa bệnh và người tham gia bảo hiểm y tế.