Fitch Ratings dự báo, năm 2021, thu nhập của các ngân hàng sẽ phục hồi nhờ kiểm soát chặt hơn chi phí, hoạt động cho vay dần khởi sắc.

Tự tin quý IV/2020

Theo báo cáo tài chính đã công bố của 26 ngân hàng, tổng lợi nhuận sau thuế 9 tháng đầu năm các ngân hàng đạt 76.273 tỷ đồng, tăng 11,5% so với cùng kỳ năm trước. Trong đó, Vietcombank tiếp tục giữ vị trí quán quân về lợi nhuận với 12.794 tỷ đồng sau thuế, dù đã giảm 9,4% so với cùng kỳ năm trước. 3 ngân hàng xếp thứ tự phía dưới có sự tăng trưởng hai chữ số về lợi nhuận gồm: Techcombank tăng 20,6%; VietinBank tăng 22,4% và VPBank tăng tới 30,6%.

Ngoài các ngân hàng kể trên, top 10 ngân hàng có lợi nhuận cao nhất trong 3 quý đầu năm 2020 còn có BIDV, HDBank, TPBank với lần lượt 7.062 tỷ đồng, 4.381 tỷ đồng, 3.024 tỷ đồng. ACB đang gần đi đến mục tiêu lợi nhuận trước thuế năm nay ở mức 7.636 tỷ đồng, khi 9 tháng đầu năm đã đạt 6.411 tỷ đồng.

Ông Hàn Ngọc Vũ, Tổng giám đốc VIB cho biết, khó khăn của thị trường năm 2020 là khó tránh khỏi khi đại dịch xảy ra. Tuy nhiên, kết thúc tháng 10 tháng đầu năm 2020, lợi nhuận của VIB đạt hơn 4.560 tỷ đồng, chính thức vượt qua mức lợi nhuận của cả năm 2019 là 4.080 tỷ đồng và tương đương tăng trưởng 40% so cùng kỳ năm trước.

Theo một báo cáo mới đây của Fitch Ratings, kết quả kinh doanh 9 tháng đầu năm của các ngân hàng Việt Nam cho thấy, áp lực về chất lượng tài sản đã giảm bớt và khả năng sinh lời được cải thiện nhờ triển vọng tích cực của nền kinh tế. Cụ thể, quý III/2020, GDP của Việt Nam tăng trưởng 2,6% so với cùng kỳ năm trước, thị trường việc làm đang phục hồi sau cú sốc do Covid-19 gây ra.

Fitch Ratings cho rằng, các ngân hàng đã trích lập dự phòng tín dụng cao hơn trong 9 tháng đầu năm. Tuy nhiên, việc kiểm soát chi phí hoạt động tốt hơn đã phần nào giảm bớt gánh nặng từ chi phí dự phòng, góp phần vào kết quả lợi nhuận.

TS. Cấn Văn Lực, chuyên gia kinh tế cho rằng, ngân hàng đang đa dạng hóa nguồn thu. Trong đó, nguồn thu từ dịch vụ, kinh doanh ngoại hối có thể được xem là những nguồn thu quan trọng và đã tăng trong 3 quý vừa qua. Do nguồn thu từ tín dụng và một số nguồn khác tăng thấp, nên tỷ trọng của nguồn thu từ kinh doanh ngoại hối tăng mạnh, còn thực tế về số tuyệt đối thì tăng không quá nhiều so với mọi năm.

TS. Lê Anh Tuấn, Phó tổng giám đốc Đầu tư của Dragon Capital cũng đánh giá, nền kinh tế Việt Nam đang dần hồi phục sau khi kiểm soát được Covid-19. Nhu cầu tín dụng trước mắt chưa thể tăng cao, song quý cuối năm sẽ tăng tích cực hơn so với 3 quý đầu năm nay. Điều này sẽ tác động lên lợi nhuận ngân hàng quý IV/2020.

Lo ngại rủi ro

Fitch Ratings dự báo, năm 2021, thu nhập của các ngân hàng sẽ phục hồi nhờ kiểm soát chặt hơn chi phí, hoạt động cho vay dần khởi sắc. Song sự phục hồi sẽ phần nào bị hạn chế do biên lãi ròng thu hẹp, đặc biệt tại các ngân hàng quốc doanh.

Theo Fitch Ratings, vốn hóa của các ngân hàng Việt Nam vẫn còn mỏng trước những rủi ro nhất định trong môi trường hoạt động trong nước. Dù vậy, hoạt động kinh tế phục hồi và khả năng sinh lời của các ngân hàng có thể sẽ tạo ra đủ lợi nhuận giữ lại để hỗ trợ tăng trưởng trong ngắn hạn, giúp ổn định tỷ lệ vốn hóa.

Vụ Dự báo - Thống kê (Ngân hàng Nhà nước) vừa có báo cáo kết quả cuộc điều tra xu hướng kinh doanh các tổ chức tín dụng quý IV/2020. Báo cáo cho thấy, tiếp tục xu hướng dự báo của kỳ trước, tại kỳ điều tra này, mặt bằng lãi suất huy động - cho vay được kỳ vọng giảm trong quý IV/2020. Bình quân kỳ vọng chung toàn hệ thống, mặt bằng lãi suất thị trường giảm thêm 0,1 điểm phần trăm.

Rủi ro tổng thể của các nhóm khách hàng tăng trong quý III và dự kiến tiếp tục tăng trong quý IV/2020 nhưng tốc độ tăng chậm lại. Hai nhóm khách hàng được 50 - 52,9% tổ chức tín dụng đánh giá có mức rủi ro tăng cao gồm nhóm khách hàng doanh nghiệp nhỏ và vừa, khách hàng là công ty cổ phần, công ty TNHH và doanh nghiệp tư nhân.

Có 9,3% tổ chức tín dụng dự kiến tổng thể các nhân tố nội tại làm “suy giảm” tình hình kinh doanh của đơn vị trong năm 2020, chủ yếu là do nhân tố “năng lực tài chính của đơn vị” và “chính sách lãi suất, tín dụng, tỷ giá của đơn vị”.

Về dư nợ tín dụng, các tổ chức tín dụng kỳ vọng tăng 4,7% trong quý IV/2020 và tăng 11,4% trong cả năm 2020. So với kỳ điều tra tháng 6 vừa qua, nhóm ngân hàng thương mại cổ phần nhỏ, nhóm ngân hàng thương mại cổ phần lớn và nhóm ngân hàng nước ngoài đều tăng mức kỳ vọng về tăng trưởng tín dụng của đơn mình trong năm 2020.

Cùng xu hướng đánh giá tình hình kinh doanh không thuận lợi, số tổ chức tín dụng quan ngại lợi nhuận trước thuế tăng trưởng âm năm 2020 tăng lên, dẫn đến kỳ vọng bình quân về tăng trưởng lợi nhuận trước thuế của toàn hệ thống tiếp tục điều chỉnh giảm so với các kỳ điều tra trước. Nguyên nhân là các ngân hàng phải tăng trích dự phòng rủi ro.