Đáp ứng nhu cầu thiết yếu

TP.HCM là nơi tập trung nhiều bệnh viện có quy mô lớn với nhiều chuyên khoa và có nhiều bệnh viện là tuyến cuối trong điều trị, tiếp nhận các ca bệnh nặng từ nhiều địa phương khác chuyển đến. 

Theo quy hoạch phát triển TP.HCM, các bệnh viện chuyên khoa thuộc Cụm y tế chuyên sâu Tân Kiên đang được hình thành bên cạnh hàng loạt các bệnh viện đa khoa, chuyên khoa tuyến cuối thuộc Cụm y tế chuyên sâu tại khu vực trung tâm hiện hữu của TP.HCM. Và trong tương lai không xa sẽ hình thành thêm Cụm y tế chuyên sâu thứ ba tại TP. Thủ Đức. 

Nhận diện ra vấn đề thiếu thuốc để có giải pháp.

Theo Sở Y tế TP.HCM, ngoài việc tiếp tục ưu tiên đầu tư cơ sở hạ tầng hiện đại, phát triển nguồn nhân lực y tế chuyên sâu, việc nâng cấp nhóm hoạt động hậu cần bệnh viện (hospital logistics) ngày càng trở nên cấp bách hơn bao giờ hết.

Trong đó, việc đảm bảo cung ứng đủ và kịp thời thuốc điều trị nói chung, nhất là các loại thuốc chuyên khoa, đặc trị là một trong những yêu cầu không thể thiếu được.

Để tăng tính chủ động cho TP.HCM trong công tác cung ứng thuốc cho hệ thống khám, chữa bệnh trên địa bàn, giải quyết vấn đề khó khăn trong việc nhập khẩu các thuốc hiếm, thuốc dùng trong trường hợp khẩn cấp, ngày 10/7/2024, Chính phủ đã ban hành Nghị định số 84/2024/NĐ-CP về việc thí điểm phân cấp quản lý nhà nước một số lĩnh vực cho chính quyền TP.HCM. 

Trong đó, đối với lĩnh vực dược, TP.HCM có thẩm quyền quyết định cấp phép nhập khẩu thuốc đáp ứng nhu cầu điều trị đặc biệt, phát sinh trong quá trình khám chữa bệnh cho các cơ sở khám bệnh, chữa bệnh thuộc phạm vi quản lý của TP.HCM. 

Theo phân cấp này, TP.HCM được cấp phép nhập khẩu đối với các thuốc chưa có giấy phép lưu hành tại Việt Nam, chưa đáp ứng đủ nhu cầu điều trị và thuộc một trong các trường hợp như: Thuốc sử dụng cho mục đích cấp cứu, chống độc; chống thải ghép; thuốc thuộc danh mục thuốc hiếm.

Ngoài ra còn có thuốc có trong hướng dẫn phòng và xử trí sốc phản vệ; thuốc được sử dụng cho người bệnh cụ thể đang điều trị tại cơ sở khám bệnh, chữa bệnh để chẩn đoán, dự phòng hoặc điều trị đối với bệnh truyền nhiễm nhóm A, bệnh ung thư, HIV/AIDS, bệnh lao, bệnh sốt rét và các bệnh hiểm nghèo khác…

Trước đây, việc cấp phép nhập khẩu thuốc đáp ứng nhu cầu điều trị đặc biệt thuộc 4 nhóm nêu trên thuộc thẩm quyền của Bộ Y tế. Các công ty dược có chức năng nhập khẩu sẽ thực hiện nhập khẩu thuốc, thường thì các công ty dược sẽ lấy nhu cầu tổng hợp từ nhiều địa phương nên cần nhiều thời gian, thực tế thời gian chờ nhập khẩu thường phải mất vài tháng. 

Được biết, trong 4 nhóm nêu trên, hầu hết các bệnh viện cho biết thực tiễn thiếu thuốc thường rơi vào nhóm 1 và nhóm 2. Vì vậy, việc phân cấp cho TP.HCM có thẩm quyền quyết định cấp phép nhập khẩu thuốc đáp ứng nhu cầu điều trị đặc biệt, phát sinh trong quá trình khám chữa bệnh cho các cơ sở khám bệnh, chữa bệnh thuộc phạm vi quản lý sẽ tạo nhiều thuận lợi cho các bệnh viện. 

TP.HCM khẩn trương xây dựng quy trình cấp phép nhập khẩu thuốc đáp ứng nhu cầu điều trị đặc biệt.

Sở Y tế khẩn trương xây dựng quy trình cấp phép

Theo đó, Sở Y tế sẽ hỗ trợ sớm các thông tin cần thiết liên quan đến thuốc mà bệnh viện đang cần, xác định thông tin về nguồn cần cung ứng, nếu thuốc đang có ở một đơn vị khác thì sẽ kịp thời điều phối, nếu không sẵn có thì hướng dẫn bệnh viện phối hợp cùng công ty dược thực hiện thủ tục cấp phép nhập khẩu thuốc.

Đồng thời, Sở Y tế hướng dẫn các bệnh viện sớm tiếp xúc các công ty dược có chức năng nhập khẩu loại thuốc mà bệnh viện đang cần, khẩn trương phối hợp với các công ty vào hệ thống thông tin giải quyết thủ tục hành chánh công TP.HCM để được cấp phép nhập khẩu thuốc theo quy định (trong vòng 15 ngày).  

Hiện nay, Sở Y tế đang khẩn trương xây dựng quy trình cấp phép nhập khẩu thuốc đáp ứng nhu cầu điều trị đặc biệt, phát sinh trong quá trình khám chữa bệnh cho các cơ sở khám bệnh, chữa bệnh thuộc phạm vi quản lý của TP.HCM. Phạm vi phân cấp là giấy phép nhập khẩu thuốc (không cấp giấy đăng ký lưu hành), giấy phép chỉ có giá trị trong 1 năm, có số lượng cụ thể. 

"Việc phân cấp này sẽ giúp rút ngắn thời gian tổng hợp nhu cầu thuốc của các cơ sở khám bệnh, chữa bệnh trên địa bàn và thời gian chuẩn bị hồ sơ của cơ sở nhập khẩu", Sở Y tế thông tin.

Ngoài ra, TP.HCM sẽ chủ động theo dõi sát tình hình cung ứng thuốc và mô hình bệnh tật để hỗ trợ doanh nghiệp nhập khẩu thuốc kịp thời. Đồng thời theo dõi tiến độ, thời gian giải quyết thủ tục hành chính đối với hồ sơ cấp phép nhập khẩu thuốc để nhanh chóng giải quyết nhu cầu thuốc điều trị cho cơ sở khám bệnh, chữa bệnh trên địa bàn.

Trong thực tế, nhiều trường hợp cấp cứu không thể chờ thực hiện thủ tục nhập khẩu thuốc, thay vào đó rất cần hệ thống y tế phải sẵn sàng cơ số thuốc cấp cứu dự trữ sẵn có như: Thuốc điều trị ngộ độc, thuốc cấp cứu, các huyết thanh kháng nọc rắn… 

Do đó, để phát huy mạnh mẽ hơn nữa hiệu quả phân cấp quản lý nhà nước và trong khi chờ Bộ Y tế thành lập các Trung tâm dự trữ thuốc Quốc gia, Sở Y tế sẽ tham mưu UBND TP.HCM trình HĐND TP.HCM về triển khai thí điểm dự trữ cơ số các nhóm thuốc cấp cứu, thuốc hiếm cho nhu cầu cấp bách để có thể điều tiết sử dụng ngay khi phát sinh ca bệnh cần điều trị.