Bộ trưởng Nguyễn Xuân Cường

Phát biểu giải trình trong phiên thảo luận Kỳ họp thứ 7 Quốc hội khóa XIV sáng 31/5, Bộ trưởng Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn Nguyễn Xuân Cường cho biết, đã lắng nghe 60 đại biểu phát biểu, trong đó có 18 đại biểu đề cập đến vấn đề nông nghiệp.

Năm 2018 chúng ta đã đạt kết quả tăng trưởng rất tốt 3,76%, xuất khẩu nông sản hơn 40 tỷ USD. “Đây là kết quả rất cao, biểu thị sự cố gắng của cả hệ thống chính trị”, Bộ trưởng Nguyễn Xuân Cường nói.

Sang năm 2019, dự kiến tổng quy mô nông nghiệp cao, nhưng Bộ trưởng Nguyễn Xuân Cường lưu ý thách thức từ cuộc chiến tranh thương mại khốc liệt, tăng trưởng kinh tế thế giới liên tục giảm nên ngành nông nghiệp đã xây dựng những kế hoạch cụ thể. Đến nay, chúng ta đã vượt qua khó khăn bước đầu, đảm bảo tăng trưởng trong các khu vực, song khối trồng trọt, chăn nuôi rất khó khăn. Trồng trọt khó khăn về giá nông sản của các mặt hàng, còn chăn nuôi đặc biệt khó khăn trong chăn nuôi lợn do dịch tả châu Phi gây ra.

Dành nhiều thời gian nói về dịch tả lợn châu Phi, người đứng đầu ngành nông nghiệp cho biết, "Đây là vấn đề rất lớn, có lẽ lịch sử chưa bao giờ xảy ra với nước ta và ngành chăn nuôi trên thế giới”.

Dịch đã lan đến Việt Nam, trong khi đó ngành chăn nuôi lợn nước ta chiếm tỷ trọng cao trong cơ cấu nông nghiệp; giá trị ngành nông nghiệp hiện khoảng một triệu tỷ đồng thì chăn nuôi lợn chiếm khoảng 90.000 tỷ đồng, gần bằng 10%. Khu vực này giải quyết sinh kế cho 2,4 triệu hộ, 10.000 hộ trang trại quy mô lớn và vừa.

Trong cơ cấu thực phẩm, thịt lợn chiếm 70% về thịt trong bữa cơm hàng ngày của người dân.

Theo Bộ trưởng, khi dịch xảy ra ở Trung Quốc ngày 23/8/2018, sau một tuần Việt Nam đã ban hành công điện khẩn yêu cầu ngăn chặn từ xa bằng các biện pháp kiểm soát cửa khẩu, biên giới. Đáng tiếc là đến ngày 1/2/2019, ổ dịch đầu tiên được phát hiên ở Hưng Yên. Dù các cơ quan chức năng, hộ chăn nuôi, người dân đã triển khai nhiều giải pháp, song do những đặc thù của loại bệnh này, đến nay dịch đã lan tới 48 tỉnh, thành, hơn 300 huyện, hơn 3.000 xã.

“Số lợn phải tiêu hủy đến nay đã là hơn 2 triệu con (117 nghìn tấn), chiếm 6,5% tổng đàn lợn trên cả nước”, Bộ trưởng Nguyễn Xuân Cường thông tin và đánh giá "đây là thiệt hại rất lớn".

 Dự báo thời gian tới, với tình hình thời tiết phức tạp, điều kiện chăn nuôi nhỏ lẻ, đặc thù của bệnh, thì nếu không có biện pháp tích cực, dịch sẽ tiếp tục lan rộng đến những nơi chưa có; quay lại nơi ổ dịch đã qua 30 ngày; lan vào những hộ chăn nuôi lớn.

Theo người đứng đầu ngành nông nghiệp, về giải pháp kỹ thuật phòng, chống dịch, an toàn sinh học là biện pháp duy nhất đến lúc này; tất cả các trang trại lớn chưa có dịch do đảm bảo an toàn sinh học tốt. Chúng ta còn 94% đàn lợn sạch, chưa có bệnh nên cần tuyên truyền các biện pháp phòng dịch.

Đề phòng khủng hoảng thiếu thịt lợn, Bộ Công Thương đã cùng các đơn vị liên quan bàn giải pháp dự trữ thịt lợn đông lạnh, Chính phủ sẽ có biện pháp khuyến khích hỗ trợ. Bộ Nông nghiệp và phát triển Nông thôn khuyến cáo người dân không tăng đàn lợn lúc này, vì nguy cơ rủi ro cao; thúc đẩy các nhóm chăn nuôi đại gia súc (trâu, bò); gia cầm; thuỷ sản.

Ngoài ra, các cơ quan chức năng đang tập trung nghiên cứu vắc xin; thực hiện chính sách hỗ trợ nông dân và các thành phần kinh tế.