Chủ nhiệm Ủy ban Khoa học, Công nghệ và Môi trường của Quốc hội Lê Quang Huy phát biểu tại phiên họp.

Phó chủ tịch Quốc hội Trần Quang Phương cho rằng, không nên bàn có quỹ hay không có quỹ, mà điều quan trọng có quản lý được không.

Tiếp tục phiên họp thứ 25, sáng 24/8, Ủy ban Thường vụ Quốc hội cho ý kiến về các vấn đề lớn của Dự án Luật Viễn thông sửa đổi, sẽ được Quốc hội xem xét thông qua tại Kỳ họp thứ sáu tới.

Báo cáo một số vấn đề lớn, Chủ nhiệm Ủy ban Khoa học, Công nghệ và Môi trường của Quốc hội Lê Quang Huy cho hay, có 2 luồng ý kiến về Quỹ Dịch vụ viễn thông công ích.

Ý kiến thứ nhất đề nghị không tiếp tục duy trì quỹ này, vì cho rằng, hiện nay đã phủ sóng tất cả vùng sâu, vùng xa. Đây là quỹ tài chính nhà nước ngoài ngân sách và hoạt động chưa phù hợp với Luật Ngân sách nhà nước, nhiệm vụ chi trùng với nhiệm vụ của ngân sách nhà nước. Cạnh đó, hoạt động của Quỹ trong thời gian qua chưa hiệu quả, nhiều vướng mắc, bất cập.

Ý kiến thứ hai lại đề nghị tiếp tục duy trì quỹ này, song cho rằng, cần hoàn thiện quy định về quỹ để hoạt động hiệu quả hơn.

Ông Huy cho biết, Thường trực Ủy ban Khoa học, Công nghệ và Môi trường thống nhất với ý kiến thứ hai, tiếp tục duy trì Quỹ. Đồng thời, chỉnh lý một số quy định về cung cấp dịch vụ viễn thông công ích để khắc phục khó khăn, vướng mắc trong thời gian qua.

Thường trực cơ quan thẩm tra không đồng tình với đề xuất giao quỹ cho Bộ Tài chính quản lý hoặc giao cho địa phương tổ chức thực hiện thay vì Bộ Thông tin và Truyền thông như hiện nay.

Quỹ Dịch vụ viễn thông công ích là quỹ tài chính nhà nước ngoài ngân sách, có chức năng hỗ trợ cung cấp, sử dụng dịch vụ công ích trong lĩnh vực viễn thông, là lĩnh vực quản lý nhà nước của Bộ Thông tin và Truyền thông, ông Huy nhấn mạnh.

Ngoài ra, Thường trực Ủy ban thẩm tra đồng tình với đề xuất đổi tên quỹ thành Quỹ Dịch vụ viễn thông phổ cập để phù hợp với thông lệ quốc tế.

Hầu hết các ý kiến sau đó đồng tình tiếp tục duy trì quỹ và không giao quỹ về cho Bộ Tài chính quản lý. Tuy vậy, nhiều ý kiến đề nghị làm rõ tại sao thời gian qua Quỹ Dịch vụ viễn thông công ích hoạt động không đạt mục tiêu.

“Đề nghị giữ lại quỹ thì phải báo cáo để thuyết phục đại biểu Quốc hội là những vướng mắc bất cập thì dự thảo luật đã tháo gỡ được chưa”, Chủ nhiệm Ủy ban Kinh tế của Quốc hội, ông Vũ Hồng Thanh đề nghị.

Theo Phó chủ tịch Quốc hội Trần Quang Phương, “việc bàn có quỹ hay không có quỹ rất là vô duyên”.

Bởi vì, một nước đang phát triển như Việt Nam, không có ngân sách nhà nước nào đảm bảo hết được, vì thế, việc tổ chức các quỹ ngoài ngân sách để hỗ trợ cho ngân sách nhà nước là cần thiết.

“Nước đang phát triển giống như một ông bố nghèo phải chia chiếc bánh ngân sách cho rất nhiều người con. Trong bối cảnh đó mà lại bàn có hay không có quỹ thì không hợp lý”.

Nêu quan điểm như trên, ông Phương cho rằng, chỉ nên bàn có hay không có phần hỗ trợ của nhà nước hay không cho quỹ đó, còn việc cơ quan quản lý ngành, lĩnh vực muốn thành lập quỹ hay không là việc của họ.

“Cái quan trọng có quản lý được không”, ông Phương nhấn mạnh đồng thời nêu rõ thời gian qua không quản lý được nên mới sinh ra vướng mắc, tiêu cực, lợi ích nhóm. Để khắc phục những hạn chế  này, ông Phương đề nghị Chính phủ nghiên cứu xây dựng luật quản lý thống nhất cho các quỹ ngoài ngân sách.

“Các đồng chí cũng nói quỹ cũng đóng góp nhiều, chỉ có việc là quản không được thì phải khắc phục chứ không nên bàn duy trì hay không”, ông Phương tỏ rõ quan điểm.

Giải trình cuối phiên họp, Bộ trưởng Bộ Thông tin và truyền thông Nguyễn Mạnh Hùng nói, thời gian qua, Quỹ Dịch vụ viễn thông công ích góp phần quan trọng phổ cập dịch vụ viễn thông.

Song, theo Bộ trưởng, việc vận hành quỹ còn nhiều tồn tại. Chủ yếu do cơ chế quản lý quỹ này như tiền của nhà nước nên rất khó chi, Bộ trưởng giải thích, đồng thời cho biết vừa qua chi chủ yếu hỗ trợ người nghèo, còn phát triển hạ tầng vùng sâu, xa chưa nhiều nên tồn dư quỹ còn cao.

Trong lần sửa đổi này, Chính phủ quy định theo hướng tiền ngoài ngân sách nhà nước sẽ tháo gỡ được việc chi. Hiện còn 8.000 thôn bản chưa có cáp quang, mạng 4G chưa đến vùng sâu, xa nhiều, nên yêu cầu quỹ này cần rất lớn. Mong muốn sửa đổi đưa ra quy định để quỹ hoạt động hiệu quả hơn, ông Hùng cho biết.