Việc bảo tồn, bảo vệ, tái tạo nguồn lợi thuỷ sản nhằm phục hồi và sử dụng hợp lý, hiệu quả nguồn lợi thuỷ sản; gắn hoạt động tuần tra, kiểm tra, kiểm soát, quản lý nguồn lợi thuỷ sản với hoạt động khai thác thuỷ sản bền vững; nâng cao nhận thức của cộng đồng và xã hội về bảo tồn, bảo vệ và phát triển nguồn lợi thuỷ sản góp phần phát triển thuỷ sản bền vững giữ gìn tính đa dạng sinh học, nâng cao đời sống và sinh kế cho người dân.

Phấn đấu đến năm 2030, 100% các hồ tự nhiên, hồ chứa lớn và các khúc sông lớn chảy qua Hà Nội được điều tra đánh giá nguồn lợi và môi trường sống của các loài thuỷ sản. Các loài thủy sản bản địa, có nguy cơ suy giảm được bảo tồn, nhân nuôi sinh sản để tái thả về tự nhiên. Hàng năm tổ chức các hoạt động thả cá tái tạo nguồn lợi thuỷ sản vào các vùng nước tự nhiên. 

Đồng thời, thành lập và phát triển một số tổ chức cộng đồng thực hiện đồng quản lý trong bảo vệ nguồn lợi thủy sản gắn với xây dựng nông thôn mới, phát triển du lịch sinh thái. Tích hợp dữ liệu về bảo vệ và phát triển nguồn lợi thuỷ sản vào cơ sở dữ liệu quốc gia về thuỷ sản theo hướng đồng bộ thống nhất phục vụ công tác quản lý. 

Thả cá bảo vệ nguồn lợi thủy sản. (Ảnh: Thanh Tiến)

Kế hoạch đưa ra một số giải pháp nhằm bảo vệ và phát triển bền vững nguồn lợi thủy sản, các phương thức thực hiện bao gồm: 

Thứ nhất, điều tra và đánh giá nguồn lợi thủy sản cùng môi trường sống của chúng là một bước quan trọng, làm nền tảng cho việc bảo vệ, tái tạo và khai thác nguồn lợi này một cách bền vững, phù hợp với yêu cầu quản lý của các cơ quan nhà nước, bộ, ngành và thành phố Hà Nội. Công tác này không chỉ cung cấp dữ liệu cần thiết mà còn giúp định hướng chính sách và biện pháp quản lý phù hợp. 

Thứ hai, công tác bảo vệ nguồn lợi thủy sản, bao gồm quản lý các khu bảo vệ nguồn lợi thủy sản, khu vực cấm khai thác theo thời hạn, và bảo vệ các tuyến đường di cư tự nhiên của loài. Việc tuyên truyền nâng cao nhận thức về bảo vệ và phát triển nguồn lợi thủy sản, kiểm soát các hoạt động khai thác, nuôi trồng, vận chuyển, mua bán các loài thủy sản quý hiếm và xâm hại cũng là một phần quan trọng. Ngoài ra, còn cần nghiên cứu thành lập các quỹ bảo vệ và phát triển nguồn lợi thủy sản, phù hợp với quy định của Luật Thủy sản 2017.

Thứ ba, trong quá trình tái tạo và phát triển nguồn lợi thủy sản, việc khai thác các loài thủy sản bản địa ngoài tự nhiên, thả tái tạo các loài nguy cấp, quý hiếm vào các thủy vực, và hình thành khu vực cư trú nhân tạo cho các loài này là rất quan trọng. Đồng thời, phục hồi và bảo vệ môi trường sống của các loài thủy sản, phối hợp với các cơ quan chức năng để thả cá phóng sinh và tăng cường xã hội hóa trong hoạt động này cũng cần được thực hiện một cách có kế hoạch và khoa học, nhằm đảm bảo không thả những loài ngoại lai xâm hại ra môi trường tự nhiên.

Thứ tư, thực hiện đồng quản lý trong bảo vệ nguồn lợi thủy sản, kết hợp với phát triển nông thôn mới và du lịch sinh thái là một phương pháp hiệu quả để vừa bảo vệ nguồn lợi thủy sản, vừa đảm bảo sinh kế bền vững cho cộng đồng. Các hoạt động đào tạo, chia sẻ kinh nghiệm thực hiện đồng quản lý, tổ chức tham quan học tập cho cộng đồng và các đơn vị liên quan cũng là những bước đi cần thiết.

Cuối cùng, để ngăn chặn sự suy giảm nguồn lợi thủy sản, cần thực hiện các biện pháp tuần tra, kiểm tra, kiểm soát, xử lý nghiêm các hành vi vi phạm pháp luật trong khai thác và bảo vệ thủy sản, như sử dụng xung điện, chất độc, chất nổ, và các ngư cụ có tính hủy diệt. Đầu tư cơ sở vật chất, trang thiết bị và phương tiện phục vụ công tác thực thi pháp luật cũng là yếu tố không thể thiếu để bảo vệ nguồn lợi thủy sản một cách hiệu quả và bền vững.

Về nhiệm vụ, UBND Thành phố giao Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn chủ trì, phối hợp với các sở, ban, ngành, đơn vị liên quan, kiểm tra, đôn đốc, hướng dẫn các địa phương tổ chức thực hiện Kế hoạch. Phối hợp với các ban, ngành, chính quyền địa phương kiểm soát và xử lý nghiêm đối với hành vi sản xuất, tàng trữ, buôn bán, vận chuyển trái phép, sử dụng chất, hóa chất cấm, chất độc, chất nổ, xung điện, dòng điện, phương pháp, phương tiện, ngư cụ khai thác có tính hủy diệt, tận diệt để khai thác nguồn lợi thủy sản. 

Song song với đó, khai thác các loài thuỷ sản bản địa ngoài tự nhiên theo quy định, nghiên cứu, lựa chọn giống thủy sản bản địa; xây dựng và hoàn thiện quy trình kỹ thuật, công nghệ sản xuất giống nhân tạo để bổ sung nguồn giống thủy sản phục vụ công tác tái tạo và phát triển nguồn lợi thủy sản, phục hồi hệ sinh thái thủy sinh trên địa bàn Thành phố.

Công an Thành phố chỉ đạo các phòng chức năng, Công an quận, huyện, thị xã phối hợp với các sở, ban, ngành, cơ quan, đơn vị liên quan nắm chắc tình hình, phát hiện sớm và ngăn chặn, xử lý theo quy định đối với các đối tượng có hành vi vi phạm pháp luật về bảo vệ nguồn lợi thủy sản, buôn bán, tàng trữ các công cụ kích điện; buôn bán trái phép động vật thủy sản nguy cấp, quý, hiếm.

UBND các quận, huyện, thị xã tổ chức tuyên truyền phổ biến kiến thức pháp luật về quản lý, bảo vệ và phát triển nguồn lợi thủy sản trên các phương tiện thông tin của địa phương để nhân dân hiểu rõ và chủ động thực hiện. Chỉ đạo bộ phận chuyên môn và UBND cấp xã tăng cường công tác thanh tra, kiểm tra và xử lý nghiêm các hành vi vi phạm.