Ông Võ Trí Thành, Viện trưởng Viện Nghiên cứu Chiến lược Thương hiệu và Cạnh tranh đến dự Diễn đàn Doanh nghiệp: Lựa chọn nào thời hậu COVID-19? do VCCI tổ chức chiều nay, với bài tham luận “Trong một thế giới biến đổi: Lựa chọn đối tác chiến lược/đối sách doanh nghiệp”.

Sự ảnh hưởng của Covid -19 đã dẫn đến tính bất biến và vạn biến trên tất cả các phương diện. Đây là điều mà Việt Nam cần lấy làm cơ sở xây dựng chiến lược phát triển quốc gia.

Ông Thành chỉ ra 6 xu thế phát triển chính: 

Thứ nhất, xu thế về địa - chính trị, nổi lên rõ nhất là Mỹ - EU có phát triển như thế nào cũng không thể tránh khỏi sự thu hẹp về khoảng cách với những đất nước đang phát triển như Trung Quốc, G20, Ấn Độ... Sự thu hẹp này lại là nguyên nhân dẫn đến sóng gió vì sự chi phối, va đập với các nước lớn.

Thứ hai, Việt Nam không bao giờ đi ngược với xu hướng toàn cầu hóa và hội nhập. Tuy nhiên, bên cạnh đó cũng có những khó khăn từ chủ nghĩa bảo hộ, chủ nghĩa dân tộc cực đoan nổi lên mạnh mẽ. 

Thứ ba, cách mạng công nghệ 4.0 và công nghệ số. Covid -19 như một sự thúc đẩy mạnh hơn xu thế kinh tế số.

Thứ tư, đô thi hóa và cách mạng tiêu dùng: xanh, an toàn, nhân văn, cá tính. Trong vòng 15 năm trở lại đây, các xu thế được chú trọng là biểu tượng, nhân văn, cá thể hóa trong tiêu dùng. Tuy nhiên, Covid -19 đẩy nhu cầu xanh, an toàn, cẩn trọng hơn.

Ông Võ Trí Thành

Sự dịch chuyển giá trị toàn cầu, chuỗi giá trị toàn cầu truyền thống chỉ gắn với 3 từ đầu tư, lợi thế so sáng, chi phí kết nối. 3 điều này sẽ giúp doanh nghiệp lựa chọn địa điểm hiệu quả nhất. Thế nhưng, năm nay sự dịch chuyển của chuỗi giá trị này đã có sự thay đổi và có sự tác động mạnh mẽ hơn nữa bởi dịch.

doanh nghiệp cần 8 điều nỗ lực:
-Tìm kiếm cơ hội kinh doanh phải gắn với thị trường, với hội nhập quốc tế.
-Tìm chuỗi sản xuất, kết nối, lựa chọn đối tác, chân thành và biết phép chia.
-Chuyển động cùng cách mạng công nghiệ 4.0 và chuyển đổi số
-Đối thoại và ứng xử theo luật, đảm bảo hợp đồng kinh doanh và bảo vệ quyền lợi.
-Huy động vốn trong một thị trường tài chính đa dạng, phức hợp, tinh xảo.
-Xây dựng thương hiệu và thể hiện trách nhiệm xã hội của doanh nghiệp, nhân văn, ứng xử tử tế với người lao động.
-Đồng hành chặt chẽ với Chính phủ , các bộ ngành
- Quản trị sự bất định, ứng biến tốt với những trường hợp bất ngờ.

Thứ năm, tài chính - tiền tệ: Fintech, tiền kỹ thuật số và vị thế của USD, các công cụ về tài chính hiện nay đang tinh vi hơn rất nhiều.

Thứ sáu, biến đổi khí hậu, năng lượng mới và cạnh tranh nguồn lực cũng cần phải thích nghi, hạn chế được điều gì phải hạn chế. Covid -19 đã tác động đến ý thức của con người về việc bảo vệ môi trường, biến đổi khí hậu.

Song, cũng theo ông Thành, bên cạnh các xu thế trên cũng tồn tại rất nhiều rủi ro bất định, đó là sự va đập đơn cực, song cực, cạnh tranh Mỹ - Trung, điểm nóng Trung Đông, Đông Bắc Á, Biển Đông.

Cùng với đó là sự đối lập xu thế hội nhập với chủ nghĩa dân tộc cực đoan, bảo hộ, chiến tranh thương mại, chiến tranh công nghệ Mỹ - Trung. Do đó, hàng hóa cơ bản cũng đang có những sự biến động, nổi bật nhất là giá xăng dầu đã giảm kỷ lục trong thời gian vừa qua, đã và sẽ tăng trở lại trong thời gian tới.

Đặc biệt, chính sách tiền tệ của FED, EU, Nhật, Trung Quốc... cũng là quả bom nợ toàn cầu. Bên cạnh đó, thiên tai, dịch bệnh đang gióng lên hồi chuông cảnh báo vì không chỉ tác động tại một quốc gia nhất định mà đang là sự tác động xuyên quốc gia, ảnh hưởng trực tiếp đến chuỗi giá trị toàn cầu.

Về chiến lược, đối sách của doanh nghiệp, theo ông Thành, cần suy ngẫm về lựa chọn của đất nước. Đó là việc đảm bảo chủ quyền an ninh, tạo điều kiện thuận lợi cho phát triển. Cùng với đó là việc mở rộng cơ hội, lựa chọn và năng lực, thể chế, con người, cải cách từ bên trong đồng thời với hội nhập quốc tế.

Để sáng tạo sản phẩm mới và truyền thông, bán hàng tốt, doanh nghiệp cần đáp ứng xu hướng phát triển bền vững và trách nhiệm xã hội cùng cuộc cách mạng tiêu dùng: xanh, thông minh, nhân văn, biểu tượng và cá tính.

Đặc biệt, doanh nghiệp không chỉ bán cái thị trường cần mà phải biết cả tạo dựng thị trường. Ngoài ra, phải thay đổi kỹ năng và ứng xử người lao động, đối diện với lựa chọn thay đổi để có việc làm mới hay bị bỏ lại phía sau

"Để quản trị sự bất định và rủi ro, doanh nghiệp cần học hỏi, chuẩn bị, sử dụng các công cụ phong chống rủi ro biến động giá, tận dụng bảo hiểm, tăng nhận thức pháp lý, thu nhập, phân tích thông tin, đánh giá rủi ro, dành nguồn lực tốt nhất có thể", ông Thành nhận định.