Bộ trưởng Bộ Tài chính Hồ Đức Phớc.

Chiều nay (23/3), trong phiên họp thứ 9 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội, Bộ trưởng Bộ Tài chính Hồ Đức Phớc, thừa uỷ quyền của Thủ tướng Chính phủ, đã chính thức trình Dự án Nghị quyết của Ủy ban Thường vụ Quốc hội về mức thuế bảo vệ môi trường đối với xăng, dầu, mỡ nhờn đến hết ngày 31/12/2022.

Cụ thể, mức thuế bảo vệ môi trường đối với xăng, dầu, mỡ nhờn từ ngày Nghị quyết này có hiệu lực thi hành đến hết ngày 31/12 /2022 như sau:

Tờ trình của Chính phủ nêu ba mục đích, quan điểm xây dựng nghị quyết.

Một, góp phần kiềm chế lạm phát, đảm bảo ổn định kinh tế vĩ mô và bình ổn thị trường xăng dầu trước bối cảnh giá dầu thô tăng cao.

Hai, góp phần hỗ trợ phục hồi, phát triển kinh tế - xã hội sau dịch Covid-19 và phù hợp với bối cảnh chung của đất nước trong việc đưa ra các giải pháp tháo gỡ khó khăn cho người dân và doanh nghiệp do ảnh hưởng của dịch Covid-19.

Ba, đảm bảo hài hòa lợi ích của người dân, doanh nghiệp và nhà nước trên cơ sở phù hợp với khả năng cân đối ngân sách nhà nước.

Bộ trưởng Hồ Đức Phớc nêu rõ, trong thời gian tới, dự báo diễn biến giá xăng dầu vẫn ở mức cao và còn diễn biến phức tạp, trong bối cảnh số dư Quỹ Bình ổn giá xăng dầu đang ở mức thấp (thậm chí số dư Quỹ Bình ổn giá tại nhiều doanh nghiệp đầu mối kinh doanh xăng dầu đang ở mức âm) thì cần sử dụng công cụ thuế để bình ổn giá xăng dầu trong nước.

Xăng dầu vừa là mặt hàng chiến lược, quan trọng, vừa là mặt hàng thiết yếu có tác động mạnh đến hoạt động sản xuất, kinh doanh của doanh nghiệp và đời sống của người dân, tác động trực tiếp đến ổn định kinh tế vĩ mô. Việc giá xăng dầu tăng cao sẽ gây áp lực lớn đến chi phí sản xuất, kinh doanh của doanh nghiệp cũng như chi tiêu tiêu dùng của người dân; trong bối cảnh dịch Covid-19 vẫn diễn biến phức tạp thì cần có giải pháp điều hành để ổn định thị trường xăng dầu trong nước. Từ cơ cấu các chính sách thuế đối với xăng dầu như báo cáo nêu trên thì giải pháp nghiên cứu điều chỉnh giảm mức thuế bảo vệ môi trường đối với xăng, dầu, mỡ nhờn là giải pháp phù hợp và cần thiết, Bộ trưởng Hồ Đức Phớc trình bày. 

Để đảm bảo tính kịp thời của chính sách, Chính phủ đề nghị Nghị quyết có hiệu lực thi hành kể từ ngày 1/4/2022 đến hết ngày 31/12/2022.

Tác động dễ thấy nhất là đề xuất này sẽ góp phần trực tiếp làm giảm giá bán lẻ xăng, dầu, mỡ nhờn (bao gồm cả thuế GTGT) tương ứng là 2.200 đồng/lít đối với xăng; 1.100 đồng/lít đối với dầu diesel, dầu mazut, dầu nhờn; 1.100 đồng/kg đối với mỡ nhờn; 770 đồng/lít đối với dầu hỏa.

Bộ trưởng Hồ Đức Phớc cũng đánh giá, với dự kiến sản lượng tiêu thụ xăng, dầu, mỡ nhờn trong năm 2022 sẽ tương đương như thời điểm trước khi xảy ra dịch Covid-19 là năm 2019, khi đó, với mức thuế bảo vệ môi trường đối với xăng, dầu, mỡ nhờn như đề xuất, thì dự kiến số thu thuế bảo vệ môi trường đối với xăng, dầu, mỡ nhờn sẽ giảm cả năm khoảng 29.035 tỷ đồng/năm, từ đó tác động làm giảm thu ngân sách nhà nước (bao gồm cả thuế bảo vệ môi trường, thuế GTGT) cả năm khoảng 31.938 tỷ đồng/năm (số giảm thu ngân sách nhà nước bình quân tháng là 2.661,6 tỷ đồng/tháng).

Nếu tính giảm mức thuế bảo vệ môi trường đối với xăng, dầu, mỡ nhờn từ ngày 01/4/2022 thì số giảm thu ngân sách nhà nước (bao gồm cả thuế bảo vệ môi trường, thuế GTGT) sẽ khoảng 23.954 tỷ đồng.

Thẩm tra dự án nghị quyết này, đa số ý kiến Thường trực Ủy ban Tài chính - Ngân sách thống nhất với mức thuế theo đề xuất của Chính phủ.

Một số ý kiến đề nghị, riêng đối với mặt hàng xăng - là mặt hàng chủ chốt, việc điều chỉnh giảm thuế bảo vệ môi trường cần được cân nhắc phù hợp với thực tế diễn biến giá dầu thô trên thị trường thế giới. Trong những ngày gần đây, giá dầu thô đã qua đỉnh ở mức 130 USD/thùng và đang dao động trong khoảng 100 - 110 USD/thùng.

Trên cơ sở diễn biến giá dầu thế giới và để bảo đảm hài hòa các mục tiêu, vừa phản ánh đúng bản chất của thuế bảo vệ môi trường, vừa thể hiện chính sách hỗ trợ của Nhà nước đối với người dân, doanh nghiệp, đồng thời để tạo điều kiện cho Chính phủ chủ động sử dụng công cụ điều hành giá cơ sở, đề nghị đối với mặt hàng xăng chỉ giảm xuống mức 2.500 đồng/lít, tương đương giảm gần 38% so với mức hiện hành. 

Để góp phần giảm áp lực về nguồn cung xăng dầu trên thị trường trong nước, cơ quan thẩm tra đề nghị Chính phủ tăng cường công tác quản lý, kịp thời kiểm tra và có biện pháp xử lý phù hợp, đảm bảo các doanh nghiệp đầu mối xăng dầu trong nước sử dụng đúng quy định đối với lượng xăng dầu dự trữ thương mại của doanh nghiệp.

Ngay sau khi nghe tờ trình của Chính phủ và báo cáo thẩm tra, Ủy ban Thường vụ Quốc hội sẽ thảo luận, sau đó sẽ biểu quyết thông qua nghị quyết.