Trong bối cảnh xu hướng của chuỗi giá trị bán dẫn đang dần dịch chuyển sang các nước Đông Nam Á, Việt Nam có nhiều lợi thế để phát triển trong ngành này. Ông Hòa cho biết: “Hiện nay, Việt Nam được vào danh sách 7 quốc gia có thể nhận được hỗ trợ của Mỹ theo Đạo luật Chips Act để cải thiện sản xuất cũng như đào tạo nhân lực. Song song với đó, chúng ta cũng sở hữu điều kiện thuận lợi là nền tảng quan trọng để tăng tốc phát triển bán dẫn. Trên khía cạnh phát triển nguồn nhân lực, thế giới sẽ thiếu hụt 1 triệu nhân lực, đây là cơ hội cho tất cả thanh niên thế hệ mới của Việt Nam”.

Cùng với đó, các công ty công nghệ lớn từ nước ngoài như Intel, Samsung, và Renesas đã đầu tư mạnh mẽ vào Việt Nam, thiết lập các cơ sở sản xuất và trung tâm nghiên cứu. Điều này không chỉ tạo ra hàng nghìn việc làm mà còn nâng cao trình độ công nghệ và kỹ thuật của nhân sự trong nước.

Ông Trần Đăng Hoà, Chủ tịch FPT IS kiêm Chủ tịch FPT Semiconductor. Ảnh: Nguyễn Linh

Thống kê cho thấy, hiện nay Việt Nam có hơn 5.000 kỹ sư thiết kế vi mạch, trong đó 85% kỹ sư làm việc tại TP HCM, Hà Nội chiếm 8%, Đà Nẵng 7%. Có thể nói, trong hệ sinh thái ngành công nghiệp bán dẫn tại Việt Nam, Hà Nội hiện chiếm tỷ trọng nhỏ cả về số lượng doanh nghiệp cũng như lực lượng lao động. Nhiều doanh nghiệp lớn từ nước ngoài như Intel, Renesas, Marvell đặt trụ sở tại TP. HCM, trong khi Hà Nội có các công ty thiết kế như Qorvo, CoAsia, Toshiba. 

Sự phân bổ này cho thấy TP. HCM đang chiếm ưu thế lớn trong hệ sinh thái ngành công nghiệp bán dẫn. Mặc dù Hà Nội có nền tảng khoa học kỹ thuật vững chắc và nhiều trường đại học hàng đầu, nhưng vẫn chưa phát huy hết tiềm năng trong việc phát triển ngành công nghiệp bán dẫn. Các công ty như Qorvo, CoAsia, và Toshiba đã góp phần không nhỏ vào sự phát triển của ngành tại Hà Nội, nhưng số lượng và quy mô vẫn còn hạn chế. 

Để thu hẹp khoảng cách này, Hà Nội cần triển khai các chính sách hỗ trợ mạnh mẽ hơn. Trước hết, Thành phố cần đầu tư vào cơ sở hạ tầng, đặc biệt là các khu công nghệ cao, để tạo điều kiện thuận lợi cho các doanh nghiệp trong và ngoài nước. Thứ hai, cần có các chương trình đào tạo và phát triển nhân lực chuyên sâu, hợp tác với các trường đại học và viện nghiên cứu để nâng cao chất lượng giáo dục và nghiên cứu trong lĩnh vực bán dẫn.

Sinh viên theo học ngành Kỹ thuật vi điện tử và công nghệ nano sẽ được trang bị kiến thức toàn diện. Ảnh: Nguyễn Linh

Ngoài ra, việc tạo ra môi trường kinh doanh thuận lợi, giảm thiểu các rào cản hành chính, và khuyến khích các doanh nghiệp khởi nghiệp trong lĩnh vực công nghệ cao cũng là yếu tố quan trọng. Chính quyền địa phương cần có những chính sách ưu đãi về thuế và hỗ trợ tài chính cho các doanh nghiệp, đồng thời đẩy mạnh việc quảng bá và kêu gọi đầu tư từ các tập đoàn công nghệ hàng đầu thế giới. Để thực hiện điều này, không chỉ cần các chính sách cụ thể mà còn phải có những minh chứng thành công trong nước.

Điển hình, tại Hà Nội, hơn 10 năm trước, FPT đã triển khai cung cấp các dịch vụ thiết kế vi mạch, đến nay đã phát triển lên khoảng 150 kỹ sư, có đơn đặt hàng 70 triệu chip. Trong đó, Đại học FPT đang song hành đào tạo cả 3 hệ: ngắn - trung và dài hạn, hợp tác với gần 20 trường Đại học quốc tế, đóng góp vào mục tiêu của chính phủ có 50.000 - 100.000 nhân lực ngành bán dẫn đến năm 2030.

“Với vai trò đơn vị tiên phong trong thiết kế công nghệ bán dẫn tại Việt Nam, chúng tôi đặt mục tiêu đến năm 2033 có 30.000 nhân sự bán dẫn, phát triển dòng Chip nguồn, Chip IoT và AI Chip, góp phần phát triển ngành bán dẫn trong nước và khu vực”, ông Hòa khẳng định.

Cùng với FPT, nhiều doanh nghiệp công nghệ khác tại Hà Nội cũng đang tích cực tham gia vào việc phát triển nguồn nhân lực ngành công nghiệp bán dẫn. Sự cạnh tranh và hợp tác giữa các doanh nghiệp sẽ tạo ra động lực mạnh mẽ, giúp nâng cao năng lực và vị thế của lĩnh vực bán dẫn Việt Nam trên bản đồ công nghệ thế giới.