Hội thảo tham vấn Dự thảo báo cáo Quốc gia thực hiện các mục tiêu phát triển thiên niên kỷ 2015

Theo kết quả báo cáo trong dự thảo, Việt Nam đã hoàn thành nhiều mục tiêu phát triển thiên niên kỷ như xóa nghèo đói cùng cực, đạt phổ cập giáo dục tiểu học, thúc đẩy bình đẳng giới và đạt nhiều tiến bộ trong các chỉ tiêu về y tế như giảm tỷ lệ chết mẹ và tử vong ở trẻ em. Việt Nam cũng đạt mục tiêu về kiểm soát sốt rét và bệnh lao cũng như đẩy lùi tỷ lệ lây lan HIV/AIDS.

Việt Nam cũng đang tiến tới đạt các mục tiêu về phổ cập tiếp cận các dịch vụ y tế và đang nỗ lực hoàn thành các chỉ tiêu đảm bảo bền vững môi trường nhằm thiết lập mối quan hệ toàn cầu vì phát triển đến cuối năm 2015.

Đây là những kết quả thể hiện các hành động cụ thể của Việt Nam kể từ khi Việt Nam cùng 189 quốc gia thành viên của Liên Hợp quốc ký Tuyên bố Thiên niên kỷ thể hiện cam kết hợp tác toàn cầu mới về xóa nghèo đói, phát triển và bảo vệ môi trường.

Như vậy, Việt Nam đã đạt được nhiều thành quả của hầu hết các mục tiêu trong số 8 mục tiêu phát triển Thiên niên kỷ mà Liên Hợp quốc đặt ra với hạn thực hiện là năm 2015.

Hành trình 15 năm được khắc họa bởi tốc độ tăng trưởng kinh tế ở mức khá cao. Tốc độ tăng trưởng GDP đạt mức trung bình trên 7% hàng năm trong giai đoạn 2000 - 2008. Do tác động suy giảm kinh tế, tăng trưởng GDP giảm xuống 5,5% trong 2 năm 2008-2009.

Tuy nhiên, những nỗ lực khôi phục tăng trưởng kinh tế đã giúp Việt Nam từ mức tăng trưởng giảm mạnh năm 2012 là 5,25% tăng lên 5,42% năm 2013 và 5,98% năm 2014. Dự kiến mức tăng trưởng GDP năm 2015 đạt 6,2%.

Trong số những mục tiêu thiên niên kỷ thì mục tiêu giảm nghèo được Việt Nam đặc biệt chú ý phân bổ nguồn lực.

Kết quả cho thấy, tỷ lệ nghèo tính trên chi tiêu đã giảm từ 58,1% năm 1993 xuống 19,5% năm 2004 giúp 20 triệu người thoát nghèo. Theo chuẩn nghèo giai đoạn 2011-2015, tỷ lệ nghèo cũng giảm xuống từ 14,2% năm 2010 xuống còn 9,8% năm 2013.

Tuy nhiên, những thách thức trong giai đoạn 2011 - 2015 mà Việt Nam phải đối mặt là tình trạng suy giảm kinh tế, nợ xấu từ các ngân hàng thương mại và hoạt động thiếu hiệu quả của các doanh nghiệp nhà nước. Vấn đề tăng trưởng chậm, nợ xấu tồn tại, nợ công tăng nhanh , tỷ lệ giảm nghèo chậm lại, tác động của biến đổi khí hậu đang ảnh hưởng nhiều tới sinh kế người nghèo đang là những vấn đề Việt Nam tiếp tục phải giải quyết.

Đánh giá ở tầm rộng hơn, sau năm 2015, Việt Nam sẽ vừa đối mặt với thách thức từ việc hình thành cộng đồng kinh tế ASEAN (AEC) buộc Việt Nam phải quyết liệt hơn nữa trong cải cách kinh tế, xây dựng cơ sở hạ tầng để duy trì tăng trưởng, tăng cường vốn con người và nâng cao năng suất lao động qua giáo dục và đào tạo.

Mặt khác, làn sóng đô thị hóa thời gian tới sẽ làm phức tạp thêm tình trạng nghèo thành thị, sự bất bình đẳng và khoảng cách giàu nghèo giữa khu vực thành thị và nông thôn, người nghèo dễ bị tổn thương đặc biệt ở những khu vực khó khăn.

Trong khi đó, vốn ODA cho Việt Nam cũng đã được dự báo sẽ giảm mạnh thời gian tới và vấn đề biến đổi khí hậu cũng tạo nên sức ép lớn cho nền kinh tế.

Tuy vậy, việc hình thành cộng đồng AEC sẽ tạo ra các cơ hội việc làm và các hoạt động thương mại sẽ rộng mở ở một số lĩnh vực.

Thêm vào đó, việc chủ động tham gia các FTA thế hệ mới như (TPP, Việt Nam - Hàn Quốc, Việt Nam - Liên minh kinh tế Á Âu, Việt Nam - Liên minh châu Âu…) và việc thực hiện các FTA cũng sẽ mở ra khối lượng giao dịch thương mại, dòng vốn FDI lớn thời gian tới. Do đó, Việt Nam cũng được dự báo sẽ trở thành một trong những nền kinh tế mở nhất trong khu vực.

Tại buổi tham vấn, bà Pratibha Mehta, Điều phối viên Liên Hợp quốc kiêm Đại diện thường trú UNDP tại Việt Nam nhấn mạnh, chặng đường 15 năm thực hiện các mục tiêu thiên niên kỷ, với vai trò điều phối, Bộ Kế hoạch và Đầu tư đã giúp Việt Nam kết nối thực hiện được các mục tiêu giảm nghèo, cải thiện tình trạng y tế, giáo dục cơ bản và giúp xây dựng được năng lực quốc gia.

Cùng với các nước thành viên của Liên Hợp quốc, Việt Nam đang trong tiến trình chuẩn bị thực hiện chương trình nghị sự phát triển sau năm 2015.