Bộ trưởng Bộ Tài chính Đinh Tiến Dũng

Mở đầu phần trình bày của mình, Bộ trưởng Đinh Tiến Dũng làm rõ, theo quy định của Luật quản lý nợ công, nợ nước ngoài quốc gia bao gồm nợ nước ngoài của Chính phủ, nợ nước ngoài được Chính phủ bảo lãnh và nợ nước ngoài của doanh nghiệp theo phương thức tự vay tự trả. Trong đó, nợ nước ngoài của Chính phủ và nợ nước ngoài được Chính phủ bảo lãnh thuộc phạm vi nợ công.

"Trong thời gian qua, chúng ta đã thực hiện nhiều giải pháp cơ cấu lại nợ công, do vậy đối với nợ nước ngoài Chính phủ ta đã tích cực cơ cấu lại, giảm dần tỷ trọng vay nước ngoài từ 60% năm 2011 đến nay còn 40%, Bộ trưởng Đinh Tiến Dũng nói.

Trong đó, tỷ lệ nợ nước ngoài của Chính phủ giảm từ 24% GDP cuối năm 2011 xuống còn 21% năm 2018. Đối với nợ nước ngoài do Chính phủ bảo lãnh cũng đã được hạn chế cấp bảo lãnh Chính phủ, giúp khoản nợ này giảm từ 10,9% GDP năm 2015 xuống còn 8,7% năm 2018. Trong đó bảo lãnh nước ngoài giảm từ 5,9% GDP cuối 2015 xuống còn 5%.

Tuy nhiên, nợ nước ngoài tự vay tự trả của doanh nghiệp đang có xu hướng tăng nhanh trong những năm gần đây. Năm 2016 tăng 25,7% so với 2015, năm 2017 tăng 39,6% so với 2016. Đây là nguyên nhân chính dẫn đến gia tăng nợ nước ngoài của quốc gia so với GDP. Dự báo đến cuối năm 2018, số nợ nước ngoài trên GDP của quốc gia là 49,7%.

Theo Bộ trưởng Bộ Tài Chính, quán triệt Nghị quyết của Bộ Chính trị và Nghị quyết của Quốc hội là không dùng ngân sách nhà nước để tái cơ cấu doanh nghiệp nhà nước, đồng thời khoản nợ nước ngoài doanh nghiệp thuộc mọi thành phần kinh tế bao gồm doanh nghiệp nhà nước, tổ chức tín dụng theo cơ chế tự vay tự trả, bên vay có trách nhiệm trả nợ theo quy định của pháp luật.

Bên cạnh đó, doanh nghiệp là công ty TNHH một thành viên chịu trách nhiệm hữu hạn trên tổng số vốn điều lệ được cấp, trường hợp doanh nghiệp không trả được nợ có thể phá sản theo quy định của pháp luật.

Theo quy định của Chính phủ, Ngân hàng Nhà nước đang quản lý các khoản nợ nước ngoài tự vay tự trả của doanh nghiệp, tổ chức tín dụng phù hợp với mục tiêu, chính sách tiền tệ và quản lý ngoại hối của nhà nước. Hiện nay, Chính phủ đã chỉ đạo Ngân hàng Nhà nước chủ trì, nghiên cứu, đề xuất các giải pháp nhằm kiểm soát hoạt động vay nước ngoài theo phương thức tự vay tự trả của doanh nghiệp và tổ chức tín dụng, đảm bảo chỉ tiêu nợ nước ngoài quốc gia trong giới hạn.